ИТТИФОҚИ БАЙНАЛХАЛҚИИ ИТТИФОҚҲОИ КАСАБАИ КОРМАНДОНИ МАОРИФ ВА ИЛМ – ТАҲКИМИ ВАҲДАТ, РАВОБИТИ ГУНОГУН, ҲАМКОРӢ ВА ДӮСТИИ БАЙНИ СОЗМОНҲОИ АЪЗО

Новости

Ҳамасола дар доираи нақша чорабиниҳои Иттиҳоди байналмилалии иттифоқи касабаи
кормандони маориф ва илм Анҷумани иттиҳод дар яке аз кишварҳои узв доир мегардад. Ҳадаф аз
баргузории анҷуманҳо баланд бардоштани сатҳи ҳуқуқи кормандон, таъмини музди меҳнат, истироҳат ва
баҳамоиву дӯстии кишварҳои узв мебошад. Дар Анҷумани VI–уми иттиҳоди байналмилалии иттифоқи
касабаи кормандони маориф ва илм, ки ҳафтаи равон дар шаҳри Душанбе баргузор гашт, намояндагони
кишварҳои Озорбойҷон, Арманистон, Белорусия, Қазоқистон, Қирғизистон, Россия ва Тоҷикистон
иштирок намуданд.
Анҷуман дар Китобхонаи миллии Тоҷикистон баргузор гашт. Дар саҳни Китобхонаи миллӣ
меҳмононро гурӯҳи рақсии кӯдакона бо рақси дилошуби хеш пешвоз гирфта, дар дохили ин маъхази
илму ирфон ҳунармандон нақшҳои устод С. Айнӣ ва М. Турсунзодаро бозида, аз асолат, таърих ва
фарҳанги меҳмондории тоҷикон сухан ва шеърҳо ироа намуданд. Намоиши ҳунарҳои дастии мардумӣ ва
нону меваҷоти Тоҷикистон барои меҳмонон хеле хушоянд ва ҳайратангез буд.
 Дар Анҷумани VI – уми иттиҳоди байналмилалии иттифоқи касабаи кормандони маориф ва илм
муовини вазири маориф ва илми Ҷумҳурии Тоҷикисон Ф. Усмонзода, муовини раиси Федератсияи
иттифоқҳои касаба И.Файзизода, раиси Иттифоқи касабаи кормандони маориф ва илми Ҷумҳурии
Тоҷикистон Р. Одиназода ва ҳайати 21-нафараи аъзои иттиҳоди байналмилалии иттифоқи касабаи
кормандони маориф ва илм иштирок намуданд. Дар оғози ҷаласа Ф. Усмонзода – муовини вазири маориф
ва илми Ҷумҳурии Тоҷикисон меҳмононро шодбош гуфта, баргузории ин ҷаласаро барои тамоми
кормандони соҳа судманд арзёбӣ кард ва барои идомаи анҷуман ба иштирокдорон бурдборӣ таманно
намуд. Инчунин, И.Файзизода-муовини раиси Федератсияи иттифоқҳои касаба сухан ронда, номаи
шодбошии Федератсияи иттифоқҳои касабаро ба баргузоркунандагони анҷуман тақдим кард.
Анҷуманро Меркулова Галина Ивановна-раиси Иттиҳоди байналмилалии иттифоқи касабаи
кормандони маориф ва илм шурӯъ намуд. Сипас Виноградов Сергей Василиевич-раиси Кумитаи аудити
иттиҳоди байналмилалии иттифоқи касабаи кормандони маориф ва илм доир ба маблағгузорӣ ва
таъмини он ба кормандони иттифоқи касаба маърӯза намуд. Дар идомаи кори ҷаласа, инчунин, М. Т.
Амантаева-раиси Иттифоқҳои касабаи кормандони соҳаи маориф ва илми Ҷумҳурии Қазоқистон,
А.Т.Токтогулов-раиси Кумитаи марказии иттифоқи касаби кормандони маориф ва илми Ҷумҳурии
Қирғизистон, М. З. Молдабеков-раиси Иттифоқи касабаи филиалҳои кормандони илм, ташкилотҳои
инноватсионӣ ва таълимии Ҷумҳурии Қирғизистон маърӯза карда, фикру андешаҳои хешро доир ба
масъалаҳои баррасишаванда иброз намуданд. Баъди шунидани маърӯза ва баёни ақидаҳо Меркулова
Галина Ивановна-раиси Иттиҳоди байналмилалии иттифоқи касабаи кормандони маориф ва илм доир ба
фаъолияти кории иттиҳод дар давоми панҷ соли охир ҳисобот дода, ба фаъолияти иттифоқи касабаи
кормандони маориф ва илми Ҷумҳурии Тоҷикистон чунин назари андеша намуд: «Дар солҳои охир бо
мақсади рушди минбаъдаи соҳа, ташаккули самти иҷтимоии худ ва таҳкими ҳифзи манфиатҳои
иҷтимоиву иқтисодии коргарон, Иттифоқи касабаи кормандони маориф ва илми Ҷумҳурии Тоҷикистон
бо Вазорати маориф ва илм ду созишномаи соҳавӣ ба анҷом расонид. Ин иқдом, бешубҳа, таъсири мусбӣ
барои инкишофи тамоюлҳо ба монанди таҳсилот дар хориҷи кишвар, дастрасӣ ба таҳсилот, боло бурдани
сифати таҳсилот, рақобатпазирии захираҳои инсонӣ расонид. Илова бар ин, аз 1 сентябри соли ҷорӣ
музди меҳнати кормандони соҳаи маориф ва илм ва стипендияҳои донишҷӯён 15 фоиз афзуд».
Дар Анҷумани VI – уми иттиҳоди байналмилалии иттифоқи касабаи кормандони маориф ва илм
тавассути овоздиҳии озод аъзоён раиси Иттиҳоди байналмилалии иттифоқи касабаи кормандони маориф
ва илм Г. И. Меркулова ва муовини раиси Иттиҳоди байналмилалии иттифоқи касабаи кормандони
маориф ва илм Г. Г. Нагиевро барои панҷ соли оянда (2018-2023) интихоб намуданд. Дар фарҷом ба К. Т.
Назарбеков-корманди иттифоқи касабаи кормандони соҳаи маориф ва илми Ҷумҳурии Қазоқистон
Ҷоизаи Иттиҳод ва ба раиси иттифоқи касабаи кормандони маориф ва илми Ҷумҳурии Тоҷикистон Р.
Одиназода барои истиқлболи самимӣ ва баргузории анҷуман дар сатҳи олӣ тӯҳфаҳои хотиравӣ тақдим
карда шуд. Инчунин, аз ҷониби иттифоқи касабаи кормандони маориф ва илми Ҷумҳурии Тоҷикистон ба
меҳмонон тӯҳфаҳои хотиравӣ тақдим карда шуд. Аксбардории хотимавии иштирокдорон дар дохил ва
саҳни Китобхонаи миллӣ ба ин чорабинӣ ҳусни анҷом бахшид.
Бояд қайд кард, ки тибқи барномаи кори анҷуман меҳмонон давоми ду рӯз-рӯзҳои 14-15-уми
сентябр аз мавзеъҳои таърихӣ ва гӯшаҳои зебоманзари диёр дидан мекунанд.

Саймуҳаммади Изатулло – корманди Маркази
матбуоти Вазоратимаориф ва илм

НУФЎЗИ ИТТИФОҚИ КАСАБАИ КОРМАНДОНИ МАОРИФ ВА ИЛМИ ҶУМҲУРИИ ТОҶИКИСТОН ДАР САТҲИ БАЙНАЛМИЛАЛӢ

Новости

Иттифоқи касабаи кормандони маориф ва илми Ҷумҳурии Тоҷикистон ба хотири муаррифии бештари Тоҷикистон дар байни ташкилотҳои иттифоқҳои касабаи кишварҳои Аврупою Осиё ва баланд бардоштани нуфуз ва ҳаракати байналмилалии иттифоқи касаба, рўзи 13 сентябри соли 2018 дар Китобхонаи миллӣ Анҷумани VI-и Иттиҳодияи байналмилалии иттифоқи касабаи «Маориф ва илм»-ро бо иштироки раисони Иттифоқи касабаи кормандони маориф ва илми Федератсияи Россия, Озарбойҷон, Қазоқистон, Арманистон, Белоруссия ва Қирғизистон доир намуд.

Баргузории Анҷумани VI-и Иттиҳодияи байналмилалии иттифоқи касабаи «Маориф ва илм» дар шаҳри Душанбе аз як тараф мақом ва нуфузи Иттифоқи касабаи кормандони маориф ва илми Ҷумҳурии Тоҷикистон дар сатҳи байналмилалӣ баланд мегардонад аз тарафи дигар дар соли рушди сайёҳӣ ва ҳунарҳои мардумӣ иштирокчиёни
Анҷумани VI-и Иттиҳодияи байналмилалии иттифоқи касабаи «Маориф ва илм» ба сайёҳӣ ва ҳунарҳои мардумии кишвари азизамон шиносоӣ пайдо менамоянд.

Пеш аз баргузории Анҷумани VI-и Иттиҳодияи байналмилалии иттифоқи касабаи «Маориф ва илм» намояндагони Иттифоқи касабаи кормандони маориф ва илми Федератсияи Россия, Озарбойҷон, Қазоқистон, Арманистон, Белоруссия ва Қирғизистон ба намоиши ҳунарҳои мардумӣ ва барномаи фарҳангӣ, ки фарҳанги миллиро муаррифӣ менамояд, ошноӣ пайдо намуданд.

Санаи 14 сентябри соли 2018 намояндагони Иттифоқи касабаи кормандони маориф ва илми Федератсияи Россия, Ҷумҳуриҳои Ўзбекистон, Озарбойҷон, Қазоқистон, Арманистон, Белоруссия ва Қирғизистон дар партави соли рушди сайёҳӣ ва ҳунарҳои мардумӣ аз НОБ “Норак” дидан намуданд.

ПАЁМИ ТАБРИКИИ РАИСИ ИТТИФОҚИ КАСАБАИ КОРМАНДОНИ МАОРИФ ВА ИЛМИ ҶУМҲУРИИ ТОҶИКИСТОН БА МУНОСИБАТИ ИДИ САИДИ ФИТР

Новости

Иттифоқи касабаи кормандони маориф ва илми Ҷумҳурии Тоҷикистон мардуми шарифи Тоҷикистонро  ба муносибати Иди саиди Фитр табрику муборакбод намуда, барояшон саломативу сарбаландӣ ва саодати зиндагиро таманно менамоям.

Шоистаи зикр аст, ки дар Тоҷикистони соҳибистиқлол мардуми кишвар дар қатори кулли мусулмонони ҷаҳон Иди саиди Фитрро ба таври шоиста ҷашн мегиранд.

Пешвои муаззами миллат мўҳтарам Эмомалӣ Раҳмон ба муносибати моҳи шарифи Рамазон, барҳақ, зикр намудаанд: «Рамазон моҳи сабру таҳаммул ва айёми кушода шудани дарҳои раҳмати Худованд буда, ба инсон устувориву пойдорӣ ва парҳезкориву қаноатро меомўзад, имонашро комил, иродаашро қавӣ мегардонад. Ин моҳи шариф дар қалби одамон фурўтаниву хоксорӣ ва сабру таҳаммулро ҷой намуда, вуҷуди инсонро ба назаргоҳи ҳусни адабу шукрона табдил медиҳад».

Бо ифтихор изҳор менамоем, ки кормандони соҳаи маориф ва илм чун тамоми сокинони кишвари соҳибистиқлоламон дар партави сиёсати оқилонаи Пешвои миллат дар таҳкими сулҳу Ваҳдат, ризоияти миллӣ, пешрафти иқтисодиёт, фарҳанг, такмилёбии ҳамаи соҳаҳои хоҷагии халқ ба комёбиҳои назаррас ноил гардида истодаанд ва ба амалҳои неку хайр, ободкориву созандагӣ рўй оварда, ба ятимону бепарасторон ва барҷомондагон хайру эҳсонро дареғ намедоранд.

Бори дигар Иди саиди Фитрро ба мардуми кишвар муборакбод гуфта, ба мардуми шарифи Тоҷикистон хонаи обод, ризқи фаровон, тандурустӣ ва саодати рўзгорро орзу менамоям.

Иди саиди Фитр муборак, ҳамдиёрони азиз!

Рўзи байналмилалии барҳам додани меҳнати вазнини кўдакон

Новости

Фарзанд меваи умр ва идомабахши ҳаёти инсон аст

 

Изҳороти

  Иттифоқи касабаи кормандони маориф ва илми  Ҷумҳурии

Тоҷикистон ба муносибати

Рўзи байналмилалии барҳам додани меҳнати вазнини кўдакон

        

       12 июн ҳамасола дар  ҷаҳон Рўзи байналмилалии барҳам додани меҳнати вазнини кўдакон  ҷашн гирифта мешавад. Ҳадаф аз баргузории чорабиниҳо дар ин рўз барҳам додани меҳнати вазнини кўдакон дар  ҷаҳон мебошад. Зеро, фарзанд меваи умр ва идомабахши ҳаёти инсон аст. Агар дарахт бенуқсон нашъу намо ёбад, пас меваи он ҳам судбахшу самаровар хоҳад буд, зеро ғизои таркиби он аз сарчашмаи қобили эътимод мебошад. Аз ин лиҳоз волидон барои барҳам додани меҳнати вазнини кўдакон пеш аз ҳама худ масъулиятшинос бошанд,  пас фарзандони онҳо низ дар  дар як  муҳити созгор рушд хоҳанд кард. Аммо, агар волидон нисбати фарзандони худ бепарво бошанду нисбати ҳаёти фарзандон камтаваҷҷуҳӣ зоҳир намоянд, пас фарзандон низ дар оянда чунин муносибатро бо онҳо раво хоҳанд дид.

Ҷомеаи ҷаҳонӣ, аз ҷумла, давлати тозаистиқлоламон-Тоҷикистон ба вазъи ҳуқуқи кўдакон, ҳимояи манфиатҳои онҳо ва беҳдошти ҳаёти моддию маънавиашон таваҷҷўҳ зоҳир намуда, сол аз сол дар ин самти ҳаётан муҳим корҳои азимро ба сомон мерасонанд.

Соли 1989 дар Ассамблеяи Генералии Созмони Милали Муттаҳид санади муҳими ҳуқуқии байналхалқӣ, яъне Конвенсияи ҳуқуқи кўдак қабул шуда буд. Тоҷикистони соҳибистиқлол низ чун узви ҷомеаи ҷаҳонӣ ҳанўз соли 1993 ин санади муҳими байналхалқиро эътироф намуда, баҳри татбиқи он корҳои зиёдеро анҷом медиҳад.

Моро зарур аст, ки дар ҳаққи кўдакон ва амалишавии орзуву ормонҳои онҳо пайваста ғамхорӣ зоҳир намоем, бачаҳои эҳтиёҷманд, бахусус ятиму бепарастор бо дилсўзиву меҳрубонии хоса фаро гирем.

Набояд фаромўш сохт, ки олами маънавию ҷисмонии кўдак метавонад, аз ҳама зуҳуроти таъсиррасон бархурдор бошад. Ва ҳар он чӣ қадар падидаҳои нек дар рўзгори кўдак рух диҳад, ҳамон қадар зебопарастию мутобиқшавии кўдак ба олами комилан саршор аз адолати иҷтимоӣ дар зеҳн пайдо мешавад. Талаботи кўдак, пеш аз ҳама, ба вазъи иҷтимоии оила, навъҳои хизматрасонӣ ва ёрӣ вобаста аст. Дар ин марҳала ба сатҳи ташаккулёбии малакаҳои ҳаётии кўдак, мулоқоти ў бо ҳамсолон, худидоракунӣ, мустақилона ҳал намудани ин ё он масъала нақши муҳим дорад.

Дар замони муосир қариб дар ҳама мамлакатҳои олам истисмори кўдак ба як амали маъмул табдил ёфтааст, ки пешгирии он яке аз вазифаҳои муҳими ҳар фарди ҷомеа аст. Аслан истисмори кўдак, бо таври ройгон азхуд намудани натиҷаи меҳнати кўдакон, ҷалби кўдакон ба амалҳои тиҷоратӣ, ҷинояткорӣ ва талбандагӣ амалӣ мегардад, ки ин падидаҳои номатлуб дар ҷомеаи мо низ ба назар мерасад.

Имрўз дар Тоҷикистони соҳибистиқлоламон тамоми шароитҳои созгор барои кўдакон фарохам оварда шудааст. Моро танҳо зарур аст, ки фарзандони худро дар рўҳияи хештаншинос ӣ тарбия намуда, ба онҳо шароитҳои заруриро фароҳам оварем, дар мавсими тобистон ҳарч ӣ бештар онҳоро ба истироҳату фароғат, варизишу китобу китобхона, сайру саёҳат  ҷалб намоем. Зеро ҳаёт нишон медиҳад, ки кўдаконе, ки бо тарбияю ғамхории доимӣ фаро гирифта шудаанд, дар шинохти муҳит ва масъалаҳои ба ҳаёташон дахлдор зираку дар иҷрои он пешсафтаранд.

Тениси рўи миз. Ғолибони мусобиқа муайян гардиданд.

Новости

Бо ибтикори Иттифоқи касабаи кормандони маориф ва илми Ҷумҳурии Тоҷикистон бо  мақсади оммавигардонии варзиш, таблиғи тарзи ҳаёти солим ва рушди бемайлони варзиш  дар байни донишҷўёни муассисаҳои таҳсилоти миёна ва олии касбӣ бахшида ба Рўзи ҷавонон  мусобиқаи ҷумҳуриявии варзишӣ аз рўи намуди тениси рўи миз дар толори варзишии Муассисаи давлатии «Мактаби байналмилалии Президентӣ»-и шаҳри Душанбе анҷом ёфт.

Дар байни писарон Имомов М.-донишҷўи Донишгоҳи давлатии Хуҷанд ба номи академик Бобоҷон Ғафуров ҷойи якум, Саидов М. -донишҷўи Донишгоҳи техники Тоҷикистон ба номи академик М.С.Осимӣ ҷойи дуюм ва Мансуров З. донишҷўи Донишгоҳи миллии Тоҷикистон ҷойи сеюм ва дар байни духтарон Қурбонзода Ш.-донишҷўи Донишгоҳи давлатии Хуҷанд ба номи академик Бобоҷон Ғафуров ҷойи якум, Оксакалова. -донишҷўи Донишкадаи тарбияи ҷисмонии Тоҷикистон ба номи Саидмуъмин Раҳимов ҷойи дуюм ва Раҷабова М. донишҷўи Донишкадаи забонҳои Тоҷикистон ба номи Сотим Улуғзода Тоҷикистон ҷойи сеюмро ишғол намуданд. Ғолибони мусобиқа бо туҳфаҳои хотиравии Иттифоқи касабаи кормандони маориф ва илми Ҷумҳурии Тоҷикистон сарфароз гардонида шуданд.

Раиси Федератсияи тениси рўи мизи Тоҷикистон барои дар сатҳи баланд доир намудани мусобиқа бо «Ифтихорнома»-и Иттифоқи касабаи кормандони маориф ва илми Ҷумҳурии Тоҷикистон сарфароз гардонида шуд.

Оғози мусобиқаҳои варзишӣ бахшида ба Рўзи ҷавонон

Новости

Иттифоқи касабаи кормандони маориф ва илми Ҷумҳурии Тоҷикистон бо  мақсади оммавигардонии варзиш, таблиғи тарзи ҳаёти солим ва рушди бемайлони варзиш  дар байни донишҷўёни муассисаҳои таҳсилоти миёна ва олии касбӣ бахшида ба Рўзи ҷавонон  мусобиқаи ҷумҳуриявии варзиширо аз рўи намудҳои тениси рўи миз ва волейбол доир намуд. Мусобиқаро раиси Иттифоқи касабаи кормандони маориф ва илми Ҷумҳурии Тоҷикистон ифтитоҳ намуда, иброз дошт,  ки Асосгузори сулҳу ваҳдати миллӣ-Пешвои миллат, Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон, муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон дар ироаи Паёми худ ба Маҷлиси Олии Ҷумҳурии Тоҷикистон (22 декабри соли 2017) қайд намудаанд, ки мо бояд ба оммавигардонии варзиш, таблиғи тарзи ҳаёти солим ва рушди бемайлони варзиш дар мамлакат таваҷҷуҳи бештар зоҳир намоем, зеро варзиш ҳамчун қосиди сулҳ воситаи беҳтарини муаррифии давлату миллат дар арсаи байналмилалӣ ба шумор меравад

Мусобиқаи варзишӣ рўзхои 14-15 дар толори варзишии Муассисаи давлатии «Мактаби байналмилалии Президентӣ»-и шаҳри Душанбе давом намуда, аз тарафи мутахассисони Федератсияи волейболи Тоҷикистон ва Федератсияи тениси рўи миз доварӣ карда мешаванд.

C Днем Великой Победы!

Новости

От всей души поздравляю Вас с праздником – Днем Великой Победы!

Это праздник радости со слезами на глазах.

Огромной ценой досталась Победа нашему народу.

Светлая память тем, кто отдал самое дорогое – свою жизнь во имя свободы и независимости нашей Родины, во имя будущего на Земле.

С Днем Победы!
Мира Вам, радости и благополучия!

  

Профсоюз работников образования и науки

Республики Таджикистан

Паёми табрикии раиси Иттифоқи касабаи кормандони маориф ва илми Ҷумҳурии Тоҷикистон бахшида Рӯзи байналмилалии якдилии меҳнаткашон

Новости

Хамасола  дар Тоҷикистон низ санаи 1 -Майро ҳамчун Рӯзи байналмилалии якдилии меҳнаткашон таҷлил менамоянд, ки барои мардуми кишварамон ҷиҳатҳои хоси худро дорост. Ин ид асосан аз ҷониби  иттифоқҳои касаба қайд карда мешавад.

 

 

 

 

Меҳнаткашони тоҷик дар ҳамдилӣ ва ҳамраъйӣ дар партави сиёсати хирадмандони Пешвои муаззами миллат  муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон  рӯҳбаланд гардида, баҳри боз ҳам пойдору мустаҳкам гардидани давлати соҳибистиқлоламон, баланд гаштани сатҳи зиндагии мардум, рушду нумӯи соҳаҳои мухталифи халқи Ватани азизамон меҳнат менамоянд, якдилии меҳнаткашон аз ҳар вақта дида аҳамиятноктар аст.

 

 

Иттифоқи касабаи кормандони маориф ва илми Ҷумҳурии Тоҷикистон аҳли меҳнатро даъват ба он менамояд, ки  ҷавобан ба ғамхориҳои Пешвои муаззами миллат меҳнати содиқона ва самарабахш намуда, пешравиҳои назаррасро дар ҳамаи соҳаҳои хоҷагии халқ ба даст оваранд. Бо ниятҳои нек меҳнаткашони тоҷикро бо Рӯзи байналмилалии ҳамдилии меҳнаткашон табрику шодбош гуфта, барояшон беҳтарин хушиҳои зиндагӣ ва саодати рӯзгорро таманно менамоем.

28-уми апрел рӯзи умумиҷаҳонии муҳофизати меҳнат

Новости

БЕХАТАРӢ ВА ҲИФЗИ МЕҲНАТ

Аз оғози даврони Истиқлолият то ба имрӯз вазъияти иҷтимоӣ ҳамеша мавриди таваҷҷуҳи Асосгузори сулҳу ваҳдати миллӣ – Пешвои миллат, Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон муҳтарам, Эмомалӣ Раҳмон ва Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон қарор дорад.

Сиёсати иҷтимоӣ аз муҳимтарин ҳадафҳои сиёсати давлатӣ дар ҷомеаи Тоҷикистон мебошад, ки инро сатҳи маблағгузорӣ аз буҷети давлатӣ аз оғози даврони истиқлолият то ба имрӯз собит менамояд.

Муносибати усулӣ ба масъалаҳои вобаста ба танзими муносибатҳои меҳнатӣ ва рушди ҳифзи иҷтимоии аҳолӣ боис гардид, ки ҷомеаи ҷаҳонӣ Тоҷикистони соҳибистиқлолро дар минтақаи Осиёи Марказӣ ҳамчун давлати риоякунандаи меъёрҳои демократӣ оид ба меҳнат, шарикии иҷтимоӣ, ҳуқуқи инсон ба меҳнат, ҳифзи иҷтимоии аҳолӣ ва дигар падидаҳои ба сиёсати иҷтимоӣ алоқаманд, эътироф намудааст.

Инро хулосаҳои Созмони Байналмилалии Меҳнат, ки тайи чанд соли охир бо Ҷумҳурии Тоҷикистон ҳамкории судманд дорад, собит менамоянд.

Дар партави сиёсати хирадмандонаи Пешвои миллат, Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон ба таҷлили ҷашну санаҳои таърихӣ махсусан, санаҳои байналмилалӣ эътибори ҷиддӣ дода мешавад.

Аз ҷумла, Рӯзи умумиҷаҳонии ҳифзи меҳнат, яке аз чунин санаҳо ба шумор рафта, ҳамасола 28-уми апрел дар саросари ҷаҳон қайд карда мешавад. Инчунин, Конфедератсияи байналмилалии иттифоқҳои касабаи озод ин санаро аз соли 1966 инҷониб Рӯзи хотираи фавтидагон ва ҷароҳатбардоштагон қайд менамояд.

28-уми апрел бо ташаббуси Созмони Байналмилалии Меҳнат аз соли 2003 инҷониб, расман Рӯзи умумиҷаҳонии ҳифизи меҳнат эълон гардидааст.

Шароити меҳнат ва муҳити меҳнатӣ барои ҳар як корманд хеле зарур буда, аз се як ҳиссаи умри кормандон дар он мегузарад.

Дар Ҷумҳурии Тоҷикистон ҳифизи меҳнат кормандон тибқи Коститутсия, Кодекси меҳнати Ҷумҳурии Тоҷикистон, Қонуни Ҷумҳурии Тоҷикистон  «Дар бораи бехатарӣ аз сӯхтор» ва  боз як қатор  санадҳои меъёрии ҳуқуқӣ  амалӣ мегардад.

Бо мақсади фароҳам овардани шароит барои таъмини ҳифзи ҳаёт ва саломатии кормандон дар ҷараёни фаъолияти меҳнатӣ  як қатор қарорҳои Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон дар ҳамкорӣ бо шарикони иҷтимоӣ, вазорату идораҳои дахлдор ва Ташкилоти байналмилалии меҳнат ба тасвиб расидаанд, аз ҷумла:

– аз 2-юми марти соли 2013, №86 “Дар бораи Таснифоти давлатии касбҳои коргарӣ, вазифаҳои хизматчиён ва дараҷаҳои тарифӣ дар Ҷумҳурии Тоҷикистон”;

–  аз 4-уми марти соли 2014, №169 “Дар бораи Рӯйхати корҳои шароиташон зараровар ва хатарнок, ки ба истифодаи меҳнати ашхоси аз 18-сола хурд ичозат дода намешаванд ва ҳадди меъёрҳо ҳангоми дастӣ бардоштан ва кашонидани борҳо”;

– аз 3-юми июли соли 2014, №429 “Дар бораи Қоидаҳои гузаронидани аттестатсияи ҷойҳои корӣ аз рӯйи шароити меҳнат”;

– аз 5-уми июли соли 2014, № 462 “Дар бораи Тартиби гузаронидани тафтиш ва баҳисобгирии ҳодисаҳои нохуш дар истеҳсолот ва бемориҳои касбӣ”;

– аз 6-уми сентябри соли 2014, №592 “Дар бораи Қоидаҳо ва меъёрҳои ба кормандон додани шир, хӯроки табобатию профилактикӣ, либоси махсус ва дигар воситаҳои ҳифозати коллективӣ, биноҳои санитарию маишӣ ва дастгоҳу таҷҳизот аз ҳисоби маблағҳои корфармо”;

– аз 21-уми октябри соли 2014, №661 “Дар бораи Тартиби аз ҷониби  корфармо ҷуброн гардидани зарар бо сабаби бад шудани саломатӣ ё фавти кормандон”;

– аз 31-уми октябри соли 2014, №690 “Дар бораи Барномаи миллӣ оид ба барҳамдиҳии шаклҳои бадтарини меҳнати кӯдакон дар Ҷумҳурии Тоҷикистон барои солҳои 2015-2020”;

– аз 6-уми апрели соли 2018 “Дар бораи Созишномаи генералии байни Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон, Федератсияи иттифоқҳои касабаи мустақили Тоҷикистон ва Иттиҳодияи корфармоёни Ҷумҳурии Тоҷикистон барои солҳои 2018-2020”;

– аз 26-уми феврали соли 2015, №103 “Дар бораи тасдиқи Барномаи ҳамкории байни шарикони сетарафаи Ҷумҳурии Тоҷикистон ва Созмони Байналмилалии Меҳнат дар бораи меҳнати арзанда барои солҳои 2015-2017».

Татбиқи принсипҳои сиёсати давлатӣ дар соҳаи ҳифзи меҳнат, таҳияи санадҳои қонунгузорӣ ва дигар санадҳои меъёрии ҳуқуқии Ҷумҳурии Тоҷикистон, инчунин талабот ба воситаҳои истеҳсолот, технология ва ташкили меҳнат, ки ба ҳамаи кормандон шароити бехатар ва солими меҳнатро кафолат медиҳанд, ташкил ва амалӣ намудани назорати давлатии риояи санадҳои қонунгузорӣ ва дигар санадҳои меъёрии ҳуқуқии Ҷумҳурии Тоҷикистон оид ба ҳифзи меҳнат идоракунии давлатии ҳифзи меҳнат мебошад.

Дар Ҷумҳурии Тоҷикистон назорати риояи меъёр ва тартиби ҳифизи меҳнат аз ҷониби Хадамоти давлатии назорат дар соҳаи меҳнат, муҳоҷират ва шуғли аҳолӣ, Маркази давлатии ҷумҳуриявии беҳдоштию эпидемиологии назоратии назди Вазорати тандурустӣ ва ҳифзи иҷтимоии аҳолии Ҷумҳурии Тоҷикистон, Хадамоти давлатии бехатарии корҳо дар саноат ва соҳаи кӯҳкории назди Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон, Назорати давлатӣ дар соҳаи энергетика, амалӣ мегардад.

Мутобиқи қарори Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон аз 4 июни соли 2014, №391 вазифаҳои амалӣ намудани сиёсати давлатӣ дар самти муносибатҳои меҳнатӣ ва сатҳи зиндагии  аҳолӣ дар ташкилоту муассисаҳо дар вилоятҳо, шаҳрҳо ва ноҳияҳо ба зиммаи Агентии меҳнат ва шуғли аҳолии Вазорати мехнат, муҳољират ва шуѓли аҳолии Љумҳури Тољикистон вогузор шудааст.

Сабабҳои асосии руй додани ин  ҳодисаҳои нохуш дар истеҳсолот дар истеҳсолот, пеш аз ҳама, дар баъзе аз ташкилоту муассисаҳо мавҷуд набудани мутахассис оид ба техникаи бехатарӣ, нарасидани техникаи махсус ва либосҳои махсус, аз муоинаи тиббӣ нагузаштан, дар ҳолатҳои алоҳида бесалоҳиятии кабули қарор аз ҷониби роҳбарият ва мутахассисон, бетартибӣ ва надонистани талаботи бехатарии гузаронидани корҳо аз ҷониби корманд ва,  риоя накардани қоидаҳои ҳифзи меҳнат аз ҷониби корфармо, ба талабот ҷавобгӯй набудани фаъолияти  Хадамоти ҳифзи меҳнат дар аксарияти  ташкилоту муассисаҳо, ба таври дахлдор таъмин накардани бехатарии меҳнат ва ба ин мақсад маблағгузорӣ накардани он  маҳсуб меёбад.

Масъалаҳои ҳифзи иҷтимоӣ, иқтисодӣ, ҳифизи меҳнат, иҷрои созишномаву шартномаҳои коллективӣ дар ташкилотҳои иттифоқи касаба соҳаи маориф ҳамчун  самтҳои асосӣ ва афзалиятноки фаъолияти иттифоқи касаба маҳсуб шуда, баҳри ҳимояи ҳуқуқу манфиатҳои меҳнатӣ, иқтисодӣ, иҷтимоӣ, зеҳнӣ ва маънавии аъзои иттифоқи касаба, беҳтар гардидани шароити кору зисти аъзои иттифоқи касаба ва аъзои оилаи онҳо, пешгирӣ аз қонуншиканӣ ва ҳуқуқвайронкуниҳо аз ҷониби корфармоёни алоҳида, боло бурдани сифати таълим равона шудааст.

Дар системаи маориф риояи талаботи ҳифзи меҳнат яке аз вазифаҳои муҳимми давлат оид ба таъмини ҳифзи саломатии кормандони соҳаи маориф ва хонандагони муассисаҳои таҳсилотӣ мебошад.

Ҳифзи меҳнат ин системаи чорабиниҳои иқтисодӣ-маишӣ, санитарию гигиенӣ, табобати профилактикӣ ва лавозимотҳое, ки ба нигоҳ доштани қобилияти  кории корманд ва саломатии  онҳоро ҳифзкунанда равона шудааст.

Системаи ҳифзи меҳнатро асосан ба се қисми таркиби ҷудо намудан мумкин аст:

  1. Қонунгузорӣ оид ба ҳифзи меҳнат, ки маҷмўи қонунҳо ва зерқонунҳо, ки дар онҳо меъёрҳои умумии аз ҷиҳати илмӣ ва амалӣ асоснокгардида дарҷ ёфтаанд.

2.Техникаи бехатарӣ  ин системаи чорабиниҳои ташкилию техникӣ ва лавозимотҳо, ки таъсири омилҳои хатарнокро ба ҳаёт ва фаъолияти кормандон пешгирӣ менамояд.

  1. Чорабиниҳои ташкилӣ, ки омўзиш ва дастурдиҳии иҷрои бехатарӣ корҳо аз тарафи кормандон, таъмини онҳо бо дастур ва дигар ҳуҷҷатҳои меъёрӣ ва назорати иҷрои талаботҳои бехатарии меҳнат дохил мешаванд.

Қоидаҳо ва талаботҳои асоси оид ба ҳифизи меҳнат дар стандартҳои давлатӣ оид ба ҳифзи меҳнат дарҷ ёфтаанд. Яке аз ҳуҷҷатҳои асосии меъёрӣ оид ба таъмин ва беҳтар намудани таъмини бехатари раванди таълиму тарбия стандарти ГОСТ 12.0.006 – 91   « Идораи таъмини фаъолияти бехатар дар маориф» мебошад.

Фармони Вазорати маориф ва илми Ҷумҳурии Тоҷикистон № 844 аз 24-уми ноябри соли 2004  “Оид ба ташкили ҳифзи меҳнат ва техникаи бехатарӣ дар системаи Вазорати маорифи ҶТ” бо мақсади таъмини шароити солим ва бехатари меҳнати кормандон бо назардошти таъмини принсипҳои асосии сиёсати давлат дар соҳаи ҳифзи меҳнат, ки фаъолияти муассисаи таълимиро аз рӯйи талаботи ягонаи меъёрӣ муайян месозад  ба тавсиб расонида шуда , муассисаҳои соҳаи маориф аз рӯи он фаъолият мебаранд.

Дар муассисаҳои таълимӣ бо мақсади амалигашти чорабиниҳои зарурӣ оид ба пешгирии cap задани ҳодисаҳои нохуш, риояи қоидаҳо, дастурҳо ва меъёрҳои мавҷуда оид ба ҳифзи меҳнат, техникаи бехатарӣ ва бехатарии сӯхтор, инчунин назорати сезинагӣ, ки назорати маъмурӣ-ҷамъиятӣ оид ба ҳифзи меҳнат, ки назорати якҷояи маъмурият ва ташкилоти иттифоқи касаба дар самти муайян намудани ҳолати ҳифзи меҳнат дар муассиса мебошад, ба роҳ монда шудааст. Барои ҳар зина тибқи низомнома объектҳои санҷиш муқаррар карда шуда, дафтарҳои қайд ташкил гардидааст.

Ҳамаи чораҳои дар муассисаҳо гузаронидашаванда бояд ба риояи қоида, меъёр ва дастурҳо оид ба таъмини бехатарӣ хониш ва меҳнати кормандон равона карда шуда, ҳолатҳои расидани зарарро ба саломатии хонандагон ва кормандон  пешгирӣ намояд.

Барои пешбурди ҳифизи меҳнат дар муассисаҳои таълимӣ гузаронидани рӯз, ҳафта, даҳаи ҳифзи меҳнат, аз ҷумла, дар раванди онҳо ташкили озмуни гӯшаи беҳтарини ҳифзи меҳнат, омӯзиши таҷрибаи пешқадами бобати ҳифзи меҳнат, ташкили машғулиятҳои расонидани ёрии табобатӣ ҳангоми ҳодисаи нохуш, таҳияи ҷаридаҳои деворӣ ва варақаҳои тарғиботӣ, ташкили дастурдиҳиҳои бехатарию ҳифзи меҳнат ва қайд ба дафтарҳои дастурдиҳӣ, мизҳои мудаввару семинарҳои омӯзишӣ оид ба беҳтар кардани шароити меҳнати кормандон ва таҳсили хонандагон, гузаронидани суҳбату машғулиятҳои мавзӯӣ оид ба ҳифзи меҳнат,  санљиши байниҳамдигарии ҳолати ҳуҷҷатнигорӣ дар муассисаҳои таълимӣ ва монанди инҳо аз аҳамият холӣ нест.

Ин тадбирҳо, аз як тараф, таваҷҷуҳи корфармоёнро ба ҳифзи меҳнат ҷалб намояд, аз тарафи дигар, бобати танзими ҳуҷҷатнигорӣ ва фаъолият дар  ин самт дар муассисаҳои таълимӣ, ташкилотҳои иттифоқи касаба мусоидат менамоянд.

Зеро ҳифизи меҳнат, ҳуқуқу озодиҳои корманд ва аҳли оилаи онҳо аз вазифаҳои асосии  иттифоқи касаба маҳсуб мешавад.

 

            Мақсудов Илҳомҷон – нозири меҳнати Кумитаи иттифоқи   касабаи кормандони маорифи шаҳри Исфара

Таъмини ҳифзи меҳнат- омили пешгири аз ҳодисаҳои нохуш

Новости

Ба рӯзи байналмиллалии ҳифзи

меҳнат бахшида мешавад.

      Ҳифзи меҳнат – низоми чорабиниҳои ҳуқуқӣ, иҷтимоию иқтисодӣ, ташкилию техникӣ, санитарию гигиенӣ, табобатию пешгирикунанда ва барқароркунӣ, ки мутобиқи Кодекси мазкур ва дигар санадҳои меъёрии ҳуқуқии Ҷумҳурии Тоҷикистон пешбинӣ гардида, бехатарӣ, ҳифзи саломатӣ ва қобилияти кории шахсро дар раванди меҳнат таъмин мекунад

(Моддаи 1, Кодекси меҳнати Ҷумҳурии Тоҷикистон)

Ташкилоти байналмиллалии меҳнат бо мақсади ҷалб намудани диққати ҷомеаи ҷаҳонӣ ба ин мушкилот ва роҳҳои кам кардани дар ҷойи кор ба марг дучор шудани кормандон  28 апрелро рӯзи байналмиллалии ҳифзи меҳнат эълон намуд.

Тибқи баҳодиҳии Ташкилоти байналмиллалии меҳнат ҳар рӯз дар дунё  зиёда аз 5000 одам дар ҷойи кор бо сабаби ҳодисаи нохуш ва касалиҳои касбӣ мефавтанд. Ҳамасола дар давоми сол аз 2 то 2.3 миллион ҳодисаҳои нохуш дар истеҳсолот рух медиҳад. Аз ин шумора 350000 он ҳодисаҳои нохуше мебошанд, ки бо марги корманд анҷомидааст. Фавтидани кормандон аз касалиҳои касби дар як сол 1,7 то 2 миллион нафарро ташкил медиҳад. Дар давоми як сол зиёда аз 160 миллион нафар ба касалиҳои гуногуни касбӣ  дар ҷойи кор гирифтор мешаванд.

Дар соҳаҳои истеҳсолӣ ва ғайриистеҳсолии Ҷумҳурии Тоҷикистон шумораи ҳодисаҳои нохуш дар истеҳсолот  дар давоми як сол зиёда аз 119 нафарро ташкил додааст, ки шумораи ҳодисаҳои нохуш сол то сол афзоиш ёфта истодааст. Масалан дар солҳои 2012-2014 шумораи ҳодисаҳои нохуш, ки бо фавти корманд анҷомидааст, қариб 2 маротиба зиёд шудааст. Дар соли 2012 – 96 нафар, соли 2013- 101 нафар, соли 2014 93 – нафар дар ҷойи кор ё вобаста ба он фавтидаанд.

Соли 2015 камшавии ҳодисаҳои нохуш вобаста ба истеҳсолот ва фавти корманд коҳиш ёфта, 83 нафарро ташкил дод.

Таърихи «Рӯзи байналмилалии ҳифзи меҳнат» аз он рӯз оғоз мешавад, ки кормандони зиёд дар ҷойи кор фавтиданд. Кормандони Амрико ва Канада ин рӯзро аз 28 апрели соли 1989 ҷашн мегиранд. Баъдан дар дигар давлатҳо низ ин рӯзро ҷашн мегирифтагӣ шуданд ва инчунин масъалаҳои меҳнати арзанда илова  карда шуданд.

Имрӯзҳо дар зиёда аз 100 давлати дунё ин рӯзро ҷашн мегиранд. Соли 2003 Ташкилоти байналмиллалии меҳнат Рӯзи байналмиллалии меҳнатро муайян намуд, ки он ҳам рӯзи 28 апрел ҷашн гирифта мешавад.

Дар ин рӯз зиёда аз 100 давлати дунё чорабиниҳои гуногун ташкил карда, диққати ҷомеаро ба масъалаҳои ҳалнашудаи ҳифзи меҳнат ҷалб мекунанд.

Ташкилоти байналмиллалии меҳнат кормандони иттифоқи касаба ва ташкилоти корфармоёнро даъват менамояд, ки оид ба масъалаҳои ҳифзи меҳнат чорабиниҳои гуногун баргузор намоянд ва ин мушкилотро бо кормандон ва корфармоён якҷоя баррасӣ намоянд.

Мақсад аз баргузории ин чорабиниҳо пеш аз ҳама муайян намудани  мушкилоти мавҷуда дар ҷойҳо ва ҷалб намудани диққати корфармоён ба ин масъала мебошад. Барои занон ва мардон бояд шароити хуб, безарар ва мусоиди меҳнат, кӯмакҳои иҷтимоӣ ва ҳимояи шаъну шарафи корманд  муайян карда шуда, риоя шаванд.

Инчунин мавзуи алоҳидае, ки Ташкилоти байналмиллалии меҳнат пайгири мекунад, ин ҷамъоварӣ ва ба низом даровардани маълумот оид ба ҳифзи меҳнат мебошад. Ташкилоти байналмиллалии меҳнат  ба масъалаи ҷароҳатбардории корманд дар ҷойи кор диққати махсус дода дар давлатҳои аъзо тамоми ташаббусҳои ба беҳтар шудани вазъ равонашударо дастгирӣ мекунад. Ҳимояи ҳуқуқҳои меҳнатӣ ва мусоидат ба таъмини шароити мусоид ва бехатар барои кормандон- яке аз вазифаҳои барномаи «Мақсадҳои рушди устувор» ва Ташкилоти байналмиллалии меҳнат мебошад.

Мавҷуд будани маълумоти зарури оид ба ҳодисаҳои нохуш дар истеҳсолот омили асоси барои таҳияи чораҳои пешгирикунанда мебошад. Бо ин мақсад ба роҳ мондани бақайдгирӣ ва ҳисоботдиҳӣ хеле зарур мебошад. Ин фаъолият имкон медиҳад, ки системаи миллии идораи ҳифзи меҳнат ва техникаи бехатарӣ  баҳодиҳӣ кардашуда, инчунин нақша чорабиниҳои мушаххас  тартиб дода шавад.

Соли 2017 Ташкилоти байналмиллалии меҳнат  бахшида ба «Рӯзи байналмиллалии ҳифзи меҳнат» мавзӯи «Беҳтар намудани ҷамъоварӣ ва истифодаи маълумот оид ба ҳифзи меҳнат» – ро эълон ва амалӣ намуд.

Беҳтар намудани ҷамъоварии маълумоти дақиқ барои босифат омода намудани барномаҳои миллӣ ва самтҳои афзалиятноки он мусоидат мекунад. Ҳамзамон мавҷуд будани маълумотҳои дақиқ имкон медиҳад, ки таҳлили воқеи дар сатҳи соҳа ё давлат гузаронида шавад.

Ташкилоти байналмиллалии меҳнат аз 28 апрели соли 2003 «Рӯзи байналмиллалии ҳифзи меҳнат»-ро таҷлил мекунад. Ҳамасола ҷашнгирии «Рӯзи байналмиллалии ҳифзи меҳнат» қисми ҷудонашавандаи стратегияи Ташкилоти байналмиллалии меҳнат оид ба бехатарӣ, гигиенаи меҳнат ва муҳити зист мебошад.

Бо мақсади амали намудани ин ҳадаф аз ҷониби Ташкилоти байналмиллалии меҳнат  як қатор мавод, дастур ва барномаҳои таълимӣ  омода шудааст, ки барои системакунонии ин раванд дар сатҳи миллӣ ва соҳавӣ мусоидат намуда, имкон медиҳад, ки маълумоти дар манбаъҳои гуногун  мавҷудбударо ҷамъ намуда, таҳлил намоем.

Ҳамчунин системакунонӣ дар сатҳи миллӣ имкон медиҳад, ки дар асоси ин таҳлили глобалӣ (умумиҷаҳонӣ) гузаронида, тағийрот дар ин самт муайян ва пайгирӣ карда шаванд.

Бо мақсади ҷалби диққати ҷомеаи ҷаҳонӣ бо мушкилоти номбурда ва беҳтар намудани вазъи ҳифзи меҳнат имсол Ташкилоти байналмиллалии меҳнат    28 апрелро  «Рӯзи байналмиллали ҳифзи меҳнат», «Рӯзи ҳифзи меҳнат» ва 12 июнро  бошад «Рӯзи байналмиллалии мубориза алайҳи меҳнати вазнини кӯдак» эълон намуд, ки зери  шиори «Бехатари ва саломатии насли наврас» мегузарад.

Ин чорабини барои аз мактаб ба бозори меҳнат ва аз синну соли кӯдакӣ ба ҳаёти калонсолӣ гузаштани кӯдаконро бехатар ва  ба саломатии онҳо безарар, мусоидат мекунад.

Ин маъракаи умумиҷаҳонӣ барои фаъол шудан ва муттаҳид намудани имкониятҳоро баро ҳалли вазифаи 8,8 дар доираи Мақсадҳои рушди устувор  (ЦУР), ки «Ҳимояи ҳуқуқҳои меҳнатӣ ва таъмини шароити безарар ва бехатари меҳнат барои ҳамаи кормандон» равона  шудааст ва то соли 2030 идома хоҳад ёфт.

Вазифаи 8.7 «Мақсадҳои рушди устувор» давлатҳои аъзоро водор менамояд, ки оид ба манъ намудан ва барҳам додани ҳамаи шаклҳои меҳнати вазнини кӯдак дар Тоҷикистон чораҳои таъҷилӣ ва назаррас андешанд ва то соли 2025 тамоми шаклҳои меҳнати вазнини кӯдаконро барҳам диҳанд.

Таъмин намудани шароити бехатар ва безарар барои наслҳои оянда   вазифаи аввалиндараҷаи  корфармоён мебошад.

Кормандони ҳамаи синну сол ба меҳнати безарар ва бехатар ҳуқуқ доранд. Кормандони синну солашон аз 15-24 дар дунё 541 млн мебошад, ки 15 фисади қувваи кори умумиро ташкил медиҳад. Аммо ҷароҳатбардорӣ ғайри фавти онҳо нисбати кормандони аз 25 сола боло  40 фисад зиёд мебошад. Бар замми ин саломатӣ ва ҳаёти кормандони ҷавон ба таъсири омилҳои зараровар дар ҷойи кор осебпазир аст.

Дар дунё 152 млн нафар кӯдакон ба меҳнати вазнин гирифтор мебошанд, ки 73 млн онҳо ба корҳои хавфнок, ки ба саломатӣ ва ҳаёти кӯдак таъсири манфӣ мерасонад, дохил мебошад.

Омилҳои зараровар дар ҷойи кор ба кормандони ҷавон бештар таъсир мерасонад, чунки дар ин синну сол ҷисм ва ҳолати равонии онҳо ташаккул меёбад. Баъдан бетаҷрибагӣ ва сатҳи касбияти онҳо ба ин ҳолат мусоидат мекунад.

Аз сабаби надоштани собиқаи корӣ, таҷриба ва тахассуси паст бештар ҷавононро ба корҳои каммузд ва хатарнок қабул мекунанд.

Ин ҳолатро боз зиёд будани бекорӣ дар байни ҷавонон  вазнинтар мекунад. Бекори дар байни ҷавонон нисбат ба калонсолон се маротиба зиёд мебошад. Аз ин сабаб бештари ҷавонон маҷбур мешаванд, ки ба шуғли ғайрирасмӣ шуғл варзанд. (78,7 фисади кормандони аз 15 то 29 сола). Дар шуғли ғайрирасмӣ аз сабаби таъмин нагардидани талаботи ҳифзи меҳнат ва кам ҷудо шудани маблағҳои барои ҳифзи меҳнат пешбинишуда, эҳтимолияти ба ҳодисаҳои нохуш дуҷор гардидани кормандони ҷавон бештар аст. Дар шуғли ғайрирасмӣ кормандон ба ҳифзи иҷтимоӣ фаро гирифта намешаванд ва дар ҳолати дучор гардидани онҳо ба касалиҳои касбӣ ва ҳодисаҳои нохуш вобаста ба истеҳсолот ба ҳеҷ куҷо шикоят карда наметавонанд. Ҳатто агар шикоят ҳам кунанд ба мақсад расидани онҳо гумон аст.

Ин ҳолат на танҳо ба саломатӣ ва ҳаёти корманд балки ба иқтисодиёти давлат низ зарари калон мерасонад. Таъсири ҳодисаҳои нохуш вобаста ба истеҳсолот, ки ба паст шудан ё ҳатто гум кардани қобилияти кории корманд оварда мерасонад, ба кормандони ҷавон сангинтар аст, чунки корманди ҷавон то охири ҳаёташ ба кӯмак ва ёрии дигарон ниёз пайдо мекунад. Корманди ҷавони саломатиашро аздастдода наметавонад,  касби дар давоми таҳсил   гирифтаашро иҷро намояд ва  шаҳрванди фаъол бошад.

Ҷумҳурии Тоҷикистон низ барои пешгири аз ин ҳолат корҳои зиёдро ба анҷом мерасонад. Барои ҷавонон квота ҷудо карда мешавад ва барои дастгирии иҷтимоии онҳо имтиёз муқарар карда мешавад. Дар соҳаи маорифи кишвар низ бо мақсади дастгирии мутахасисони ҷавон квота барои дохил шудан ба муассисаҳои таҳсилоти миёна ва олии касбӣ муқаррар шудааст, ҳамзамон барои мутахассисони ҷавони дар деҳот фаъолиятдошта қарзҳои имтиёзнок ҷудо карда шуда, инчунин ба муттахасисони ҷавон 10% иловапулӣ пардохт карда мешавад. Инчунин онҳо бо қитъаи замин таъмин карда мешаванд.

Дар ин раванд Иттифоқи касабаи кормандони маориф ва илми Ҷумҳурии Тоҷикистон низ бетараф нест. Барои 23 нафар донишҷуён  стипендияи номӣ муқаррар карда шуда, саривақт пардохт карда мешавад. Бо мақсади таъмини ҳифзи ҳуқуқ,  манфиатҳои кормандон ва солимгардонии аъзои оилаи онҳо,  чорабиниҳои гуногун аз қабили ташкил намудани истироҳати тобистонаи кӯдакон ва наврасон, мусобиқаҳои  варзишӣ  баргузор карда мешаванд.

Дар сохтори Иттифоқи касабаи кормандони маориф ва илми Ҷумҳурии Тоҷикистон нозирони ҳуқуқ ва меҳнат фаъолият мекунанд, ки онҳо иҷрои санадҳои меъёрию ҳуқуқиро назорати ҷамъиятӣ мебаранд.

Инчунин бо мақсади баланд бардоштани савияи дониши мутахассисони ҷавон ва кормандони иттифоқи касаба семинарҳои омӯзишӣ ва конфронсҳо гузаронида мешаванд.

Иттифоқи касабаи кормандони маориф ва илми Ҷумҳурии Тоҷикистон   аъзоёни иттифоқи касаба, намояндагони корфармоён ва тарафҳои манфиатдорро даъват менамояд, ки барои фароҳам овардани шароити мусоид ба кормандон, ҳифзи меҳнати онҳо, алалхусус ҷавонон чораҳои мушаххас андешида, дар амали гардидани мақсадҳои рушди устувор саҳми бевоситаи худро гузорем.

 

Мудири шуъбаи ҳифзи меҳнат                                                                                    Қурбонов Муҳаммад

ва ҳуқуқ                                                                                                                                     Сафарович